Die nobele wilde kerk op Papoea

IriPapuaManRoodWe houden het zo graag in stand: het beeld van de nobele wilde. Natuurlijk, na zijn oprechte bekering niet zo wild meer, maar nog steeds heel nobel. Met, zeg maar, zuivere motieven. Die dicht bij de natuur leeft en door zijn zuivere intuïtie ook dichtbij God. Die nog durft te vertrouwen. Waar we zoveel(!) van kunnen leren. Nou ja, dat werk. Omdat het nou eenmaal een geruststellend idee is als het ergens op de wereld, ietsje –een klein beetje maar-, beter is dan bij ons.

Nou weet ik niet hoe het elders op de wereld is, maar hier op Papoea had je 50 jaar geleden inderdaad nog echte wilden. In zekere zin zijn ze er nog. In elk geval een stuk wilder dan het i-verslaafde volk in Nederland. Dichter bij de natuur leven ze denk ik ook wel. So far so good.

Maar. Om van een nobele wilde een nobele gelovige wilde te maken werden vroeger zendelingen ingezet (en ze bestaan nog!). En die zendelingen, sja, die grepen toch naar de welbekende spiegeltjes en kraaltjes om niet onmiddeliijk gepijld te worden. In een later stadium van de noeste zendingsarbeid (toen de wilden iets beter snapten hoe de waarde van iets te berekenen was) werden de kraaltjes verruild voor tabak, pillen, injecties en visnetten. Je kon, kortom, als Papoea maar beter zorgen dat je d’r bij in de buurt was.

Tegenwoordig is kerk op Papoea, naast misschien nog wat andere dingen, big business. Ze zijn, naar goed Indonesisch gebruik waar de scheiding tussen kerk en staat als onzinnig wordt beschouwd, in de eerste plaats uitstekende vehikels naar geld, macht en aanzien. Een beetje kerk heeft toch op z’n minst een dikke bestuurder ergens in het parlement, zijn hand diep in de overheidspot en etaleert dit succes door overal megalomane kerkgebouwen neer te poten. Dorp of stad, dat maakt weinig verschil. Daarbij investeren die kerken graag hun geld in olieplantages, (goud)mijnen en wat dies meer van Papoease rijkdom zij. En hun bloedjes van kerkleden klappen hierbij enthousiast in de handen. Quote: “Die kerk van ons moet zich ook eens ontwikkelen. Wij zijn nog niet zo ver want het gaat bij ons steeds maar over geestelijke zaken.”

Bij die vis van geestelijke zaken, zoals evangelisatie in de binnenlanden wordt ook in zo’n geestelijke kerk dan wel boter verwacht. Tenslotte begint alle evangelieverkondiging aan heidenen met het uitdelen van het ‘contactgoed’ tabak, niettegenstaande het feit dat tegenwoordig iedereen echt Indonesisch spreekt en gepijld worden niet zo vaak meer voorkomt. Zonder kom je er gewoon niet in. Die heidenen zijn ook niet van gisteren.

Christenen snappen dat principe uitstekend. Zij zijn op hun beurt ook best bereid om zich over te laten schrijven naar een andere theologische stroming als dat zo uitkomt voor verkiezing nummer zoveel. Tegen betaling uiteraard. Voor niets gaat de zon op. En voor niets zit ook geen Papoea in een kerkelijke vergadering of commissie. Waarom zou je? Daarvoor is sinds lang de term ‘zitgeld’ in zwang. Per dag vergaderen (en reken voor een beetje belangwekkende vergadering gerust een week) krijgt men hier een lekker bedragje uitbetaald.

U begrijpt, daar overzee, bij die nobele natuurmensen, daar weten ze nog wat echt geloven is. Jawel, daar zit ook een kern van waarheid in. Maar vooral zijn ‘zij’ niet zo snel ondersteboven van een flinke portie vermenging van wereldlijke en geestelijke belangen.

Wat je natuurlijk ook weer heel wijs en nobel zou kunnen noemen. En intuïtief. Enzo.

Swanny Molenhuis werkt voor CEVEO, een lokale stichting die De Verre Naasten en de Gereformeerde Kerk vrijgemaakt representeert op Papoea en de samenwerking vormgeeft met de GGRI-P, de uit de vrijgemaakte zending ontstane Paoua-kerk. Je kunt haar volgen op haar blog en op Twitter.

Advertisements

22 responses to “Die nobele wilde kerk op Papoea”

  1. joost says :

    Tenslotte begint alle evangelieverkondiging aan heidenen met het uitdelen van het ‘contactgoed’ tabak, niettegenstaande het feit dat tegenwoordig iedereen echt Indonesisch spreekt en gepijld worden niet zo vaak meer voorkomt. Zonder kom je er gewoon niet in. Die heidenen zijn ook niet van gisteren.

    En dan moeten na de zendelingen die het evangelie verkondigen de vertegenwoordigers van het anti-rook beleid komen om de mensen te waarschuwen tegen de gevaren van het roken.
    Nee, die heidenen zijn niet van gisteren maar w.s. ook niet van morgen wanneer ze massaal gaan sterven aan longkanker t.g.v. het roken.
    De zendelingen brengen de heidenen dan inderdaad (snel?) naar Jezus. 😦
    joost

  2. ruub says :

    Ho ho. Zoveel eerlijkheid en objectieve observatie is toch niet goed voor de giften?

    Matig svp een beetje die eerlijke, cynische/humoristische toon en laat ons geloven dat we via de diaconie geld overmaken naar broeders en zusters die helpen om bij de minder bedeelde medemens te onderwijzen opdat ook daar, in de achtergestelde gebieden, werkelijke vooruitgang door mag breken.

    Volgende keer dus graag een berichtje over een wonderbaarlijke genezing, de bekering van een bekende publieke figuur of feestelijke diplomering van een ooit kansloze verschoppeling.
    😉

  3. Ep Oorklep says :

    En wat is hier precies de kritiek? Dat de kerk gebruikt wordt voor politieke doeleinden, zoals de norm is geweest zolang de kerk bestaat, met zending als ideologisch sausje over de imperialistische motivatie? Maar als de ‘heidenen’ of ‘wilden’ dat goed westers gebruik overnemen, gaan we ze verwijten dat ze niet meer nobel zijn? Prachtige combinatie van naïviteit en een misplaatst gevoel voor humor. Als vertegenwoordiger van een antiek instituut als de Gereformeerd Vrijgemaakte kerk zou ik het vooral laten om termen als heidenen en wilden op zo’n quasi tongue in cheek manier in het rond te slingeren. Straks gaan mensen nog geloven in het stereotype beeld van arrogante gelovigen die weten wat beter is voor hun ongeciviliseerde, wilde medemens…

  4. Pittig says :

    @ Ep Oogklep

    Wow, ben jij kenner van de Papoea’s, zending en kerken?

    Maar waarom noem je de Vrijgemaakte Gereformeerd Kerk dan een antiek instituut? 🙂 Nog geen 70 jaar oud. Dan is radio voor jou zeker prehistorisch en de trein afkomstig uit de oertijd?

    En ik kan de tongue-in-cheek toon heel goed meemaken, waarom jij niet?

    De schrijfster prikt juist door stereotyperingen heen en gebruikt daarom ook termen als “wilden” en “heidenen” om de wereld van de stereotyperingen weer te geven. Dus misschien, eigenlijk, precies andersom dan jouw interpretatie?

    Volgens mij is de tijd aangebroken om oogkleppen af te doen en het stuk nog eens goed te lezen. Want anders gaan mensen nog geloven dat jij heel arrogant bent… 😉

  5. Afolus says :

    Die Swanny lijkt me een heel leuk, nuchter en wijs mens…!

  6. Swanny Molenhuis (@PapuaSwan) says :

    @ Joost

    Dat is inderdaad een verdrietige zaak, die trouwens wel voor bijna heel Indonesie geldt. Men paft er hier nog lustig en ongegeneerd op los. Er zijn kerken waar m.b.t roken (en drinken) een moreel beroep gedaan wordt op haar leden, maar daar hoort traditioneel gezien de ‘gereformeerde’ niet bij. En, dat geldt voor sommigen dan weer als een selling point. ‘Niet zo moeilijk doen over levenswandel’.

    @ ruub

    Ja, daar heb je wel een punt natuurlijk. Maar toch zou ik persoonlijk liever zien dat giften gegeven worden op basis van realistische beelden en verwachtingen. Want ik vind wel degelijk dat de struggle en zoektocht van de Papoea’s, ook in de kerk, het waard is om wat (ook geld) aan te geven (is natuurlijk ook preken voor eigen parochie, maar ik geloof nog wel in mijn werk).

    @ Ep Oorklep

    Ik weet niet of ik zozeer bedoel kritiek te hebben op hoe de Papoea’s hun kerkzijn aanpakken (zoals @ pittig ook goed voor mij verwoordt). Inderdaad doet men niet anders dan wat vaak voorgedaan is. Wel denk ik te constateren dat het er hier heel vaak heel anders aan toegaat dan men in Nederland wel eens verwacht. Maar misschien heb ik ongelijk w.b. die verwachtingen, dat zou kunnen.

    Ik reageer hierna trouwens een tijd niet, vanwege 8 uur tijdverschil. Welterusten.

  7. Ep Oorklep says :

    @ ‘Pittig’

    Wow, moet ik verstand hebben van Papoea’s, zending en kerken om aanstoot te nemen aan het gebruik van woorden als heidenen en wilden in deze context? Ik heb verstand van koloniale geschiedenis, mocht het u daadwerkelijk iets interesseren.

    Uw bereidheid om een tongue in cheek toon ‘mee te maken’ strekt zich niet uit tot de reacties begrijp ik? Goed, laat ik dan niet de kerk, maar de denkbeelden van die kerk antiek noemen. Om niet te zeggen archaïsch.

    De schrijfster probeert inderdaad door stereotyperingen heen te prikken, maar doet dat door het gebruik van diezelfde stereotyperingen, wat de poging niet geheel overtuigend maakt.

    U mag mij best arrogant noemen omdat ik het lef heb om inhoudelijke kritiek te hebben op een column, maar ik vrees dat u dan niet helemaal begrijpt waar het medium voor bedoeld is. Overigens zou ik wel benieuwd zijn naar een inhoudelijke reactie.

    Moet ik nog wat smileys toevoegen om aardiger te lijken? Beeld maar in dat ze aan het eind van elke alinea staan.

  8. D Veurink says :

    De column is heel wat interessanter en beter overwogen dan de reacties nmm

  9. cornelis says :

    peniskokers voor de zondag en voor doordeweekse dagen?

  10. Peter says :

    Rousseau, altijd maar weer Rousseau..

  11. Pittig says :

    @ Ep Oorwurm

    Ik heb een goed ontwikkeld verbeeldingsvermogen, dus wat een glimlachen stralen mij uit uw reactie tegemoet! 🙂

    Maar over de stereotyperingen:

    Zoals het een goed zendeling betaamt, schrijf je altijd in de taal en de beelden van je doelgroep. Als de doelgroep bestaat uit mensen die last hebben van stereotypen, dan gebruik je stereotypen om je punt duidelijk te maken. Anders begrijpen die stakkers er niets van.

    En hetzelfde geldt voor alle vormen van satire. In een satirisch stuk over een politicus, gebruik je ook de woorden en uitdrukkingen die eigen zijn aan die politicus. Maar daarmee drijf je dus eigenlijk spot met die woorden en uitdrukkingen…

    Grappig hé, dat Swanny Molenhuis precies datgene doet, wat u zegt te missen… 😉

    Ik heb verstand van koloniale geschiedenis, mocht het u daadwerkelijk iets interesseren.

    Ik heb verstand van koloniale geschiedenis, zending, kerkgeschiedenis, culturele vraagstukken, politiek, religies, etc. Zullen we kijken wie van ons tweeën de meeste internationale ervaring heeft, het langst in voormalige koloniën heeft gewoond, de meest uitgebreide universitaire studies op deze gebieden heeft gedaan en meegewerkt heeft aan de meest omvattende, wetenschappelijke zendingshandboeken?

    Dus mocht het u interesseren, dan ga ik hier met alle plezier diepgaand op in… 😉

  12. Pittig says :

    @ Peter

    Wikipedia is het niet met je eens:

    Rousseau believed that the savage stage was not the first stage of human development, but the third stage. Rousseau held that this third savage stage of human societal development was an optimum, between the extreme of the state of brute animals and animal-like “ape-men” on the one hand, and the extreme of decadent civilized life on the other. This has led some critics to attribute to Rousseau the invention of the idea of the noble savage,[25] which Arthur Lovejoy’ conclusively showed misrepresents Rousseau’s thought.[26]

    En die Rousseau was zo gek nog niet:

    The first man who, having fenced in a piece of land, said “This is mine,” and found people naïve enough to believe him, that man was the true founder of civil society. From how many crimes, wars, and murders, from how many horrors and misfortunes might not any one have saved mankind, by pulling up the stakes, or filling up the ditch, and crying to his fellows: Beware of listening to this impostor; you are undone if you once forget that the fruits of the earth belong to us all, and the earth itself to nobody.

    http://en.wikipedia.org/wiki/Jean-Jacques_Rousseau

  13. TommyLee says :

    @pittig, alle registers gaan weer eens open. jongen denk aan je hart!!
    Begin nou niet direct met boomstammen naar een vlo te gooien. Ga ergens rustig in een hoekje zitten. Maak in lotus houding contact met moeder aarde zet een zweverig muziekje op en relax.Waar is @Rob als je haar nodig hebt. Rob roep aub ook iets moederlijks! lees de reactie van Ed nog eens rustig door : Hij zegt al U tegen je dus je wordt al zo wie zo hoog geacht!

  14. Pittig says :

    @ Tommy Lee

    Ik heb mijn goeroe in jou gevonden! 🙂

  15. rob says :

    @TommyLee
    Jeetje, ben ik uw broeders moeder eh hoeder 🙂 ?

    @Pittig
    Eindelijk, search no more 🙂 he is the best 😉

  16. Tinus says :

    Sorry heilige Pittig Ikon,

    Als je gaat reageren op ep oorklep en hem aanspreekt als oorwurm zegt dat iets over jou.

    jaja satire hardstikke lachuh jonguh..

  17. joost says :

    pittig/Ed oorwurm

    Zullen we kijken wie van ons tweeën de meeste internationale ervaring heeft, het langst in voormalige koloniën heeft gewoond, de meest uitgebreide universitaire studies op deze gebieden heeft gedaan en meegewerkt heeft aan de meest omvattende, wetenschappelijke zendingshandboeken

    Ja jongens, gezellig zo vlak voor de Kerst. gaan jullie maar eens kijken wie van jullie twee de langste heeft. 😉
    Pubers! 😦
    jooat

  18. Hassan says :

    Wat een slecht artikel/column/satirisch stukje/??!
    Welk punt wil je nu maken?

  19. Mustafa says :

    Goed en verfrissend stuk. Dank hiervoor, Swanny Molenhuis.

  20. E-J says :

    Leuk detail is dat Papoea Nieuw Guinea een van de méést christelijke landen ter wereld is: 97% noemt zichzelf christen!

    Tijd voor al die zendelingen om eens lekker ergens anders heen te gaan, en de Papoeas eens zelf hun corruptie op te laten lossen 🙂

  21. DfTg says :

    Tsjonge jonge, hier worden dagelijks mensen in stukken gehakt, huiden van vermoorde moeders als jassen gebruikt en billen mensenvlees erdoor heengejaagd. Dus die Papoea’s zijn een stelletje makke lammetjes vergeleken bij ons. Tssssk.

  22. refter2012 says :

    het verschil is, dat wij al 1400 jaar christendom en kerk achter ons hebben…