Twijfelen: dé trend van 2009

tomtom-onexlBoele Ietsisma, de inmiddels landelijk bekende twijfelende dominee uit het Groningse Twitterburen, heeft zich na het eclatante succes van zijn boek ‘De TomTom is stuk. Wat nu?’ volledig toegelegd op de professionele coaching en training van twijfelaars. Dat doet hij vanuit zijn nieuwe bedrijf ‘Zoekend Goedgelovig’, de bijbehorende website Zoekend-Goedgelovig.nl, het radiostation Zoekend Goedgelovig Radio, en de ning Zoekend Goedgelovig Community. De afgelopen maanden kon hij zijn geluk niet op: van Trouw tot het ND, van het RD tot KvdB, alle gristelijke media besteedden aandacht aan zijn boek. Samen met medetwijfelaars en nawoordschrijvers Hendrik Klaasse en Andries Knevolutie zette hij twijfel stevig op de kerkelijke agenda. Twijfelen is ín en wordt – zo voorspellen wij – dé kerkelijke trend van 2009.

Op zijn Twitter meldde Ietsisma onlangs dat hij zelfs ten hoofdkantore van de EO-directie is ontboden om deze omroep nog verder aan het twijfelen te brengen. “Het was een goed gesprek, maar verder zeg ik er niets over,” aldus een geheimzinnige Ietsisma. Wij zien echter voor het nieuwe EO-seizoen een Grote Twijfel Show in het verschiet waarin Bekende Gristenen onder leiding van atheïsten Martin Slimmek en Maarten van Norsem uit de kast komen en openlijk hun geloofstwijfels naar buiten brengen. Twijfel is namelijk het grootste taboe in de kerk, maar kan onmogelijk nog binnensdeurs worden gehouden. Aan alle kanten sijpelt het door de kieren van de Kathedraal van Zeker Weten: twijfel over een schepping in zes dagen, twijfel over de historische betrouwbaarheid van de bijbel, twijfel over het nut van de kerk, twijfel of je wel tientjeslid van de EO zult blijven, twijfel of TRIN de langverwachte opwekking gaat brengen.

twijfelaarOok in het bedrijfsleven is twijfel aan de orde van de dag. Ietsisma wil vanuit zijn nieuwe bedrijf retraites gaan organiseren voor managers. De inspirerende titel: ‘Management by Doubt’. “Het is normaal om te twijfelen, zeker in tijden van economische crisis. Twijfel hoort bij de economie en bij leidinggeven,” zegt Ietsisma. ”Twijfel of je je aandelen niet te laat van de hand hebt gedaan, of je er wel verstandig aan doet om nu een huis te kopen, of die bedrijfsovername wel goed getimed is, en welke 20 van de 100 werknemers je moet ontslaan in het kader van de gedwongen reorganisatie. Het is belangrijk die twijfel te omarmen!” Twijfelaars zijn volgens Ietsisma profeten en pioniers. Zij hebben tenminste de moed om gewoon eerlijk toe te geven dat ze het niet weten en dus geen richting kúnnen geven. En is dat in deze tijd van onzekerheid over de toekomst niet een verademing?

55 Reacties

  1. Klinkt wel goed, dat twijfelen, maar of het ook echt een goede zaak is? Ik weet het niet, misschien wel, maar misschien ook wel niet…

  2. ZIjn dochter twitterde.

    Vroeger twijfelde ik, maar nu ben ik daar niet meer zo zeker van . haha….

  3. Twijfel de nieuwe trend van 2009? Ik betwijfel het.

  4. tis in ieder geval goed voor de zgn. ‘tolerantie’
    ‘ja ,uh, ik denk dit of dat, maar ik weet het ook niet zeker’..
    jig!

  5. Ik geloof dat ik het zeker weet.

  6. snico moet natuurlijk niks van tolerantie weten, maar iedereen moet wel tolereren wat hij gelooft ;)

  7. @redactie GG
    Hoelang hebben jullie getwijfeld om dit te plaatsen?

    (ja ik weet het … te makkelijk)

  8. Interessant om eens te overdenken:

    Jakobus 1:6b
    “Wie twijfelt is als een golf in zee, die door de wind heen en weer wordt bewogen.”

  9. @john
    wat heb je vandaag aan, je grapjurk of je lolbroek

    maarre, ik hou nog steeds van je, sterker nog, ik tolereer je!!
    xxx

  10. @ Ruitje

    Dat zal de zeeliefhebbers en zeilers onder ons bijzonder aanspreken! Een echte zeebonk twijfelt!

    En nog ter aanvulling: het gaat in Jakobus om de manier waarop je wijsheid aan God vraagt en niet twijfel in het algemeen, toch?

  11. @ snico – het staat zwart op wit — jij twijfelt dus ook! . Je twijfelt tussen de grapjurk of de lolbroek die John aan heeft.

    love, peace and understanding voor jou, snico, als je het goed vindt, tenminste, ik wil je niets opdringen.

  12. Jezus zegt ook nog iets over twijfel in Luc 24:38;
    ‘Waarom zijn jullie zo ontzet en waarom zijn jullie ten prooi aan twijfel?’
    mooi stuk trouwens

  13. @peter pit
    jij ook al in grapjurk of lolbroek? twas trouwens een vraag en niet het uitspreken van twijfel…

    maarre, wees niet bang, zelfs deze orthodoxe schrifridder twijfelt… ;)

  14. Ik vond het wel een interessant boek om te lezen. Ik kom zelf oorspronkelijk uit de gereformeerd synodale kerk, en daar twijfelde iedereen volgens mij.
    Dat was daar gewoon hip.

    Ik vraag mij wel af na het lezen van dit boek wat er precies achter zijn twijfels zit. Ik zie een kwetsbaar iemand die volgens mij erg gebukt ging onder druk van buitenaf. Ik denk dat als je niet jezelf kunt zijn en een denkssysteem krijgt opgelegd je dit op een gegeven moment niet meer trekt. En dan als tegenreactie zoveel ruimte moet innemen om weer een beetje jezelf te zijn, dat je bijna alles overboord moet zetten.

    Ik moet eerlijk zeggen dat ik ontzettend veel heb nagedacht over van alles en nog wat en heel veel heb getwijfeld. ik ervaar dat als normale vragen stellen en heb mij daar ook nooit schuldig over gevoeld. In de bijbel zie je ook heel veel mensen die de zaken niet zo goed op een rijtje hebben en God gaat toch gewoon verder met ze. Maarik ben wel wel tot een stuk zekerheid gekomen. Maar mijn ervaring is wel dat je in de evangelische wereld zelf op zoek moet gaan naar antwoorden, want mensen denken (of dachten) niet echt na over evolutie, heeft God de mensen niet goed gemaakt, is God dood, en zo kan ik nog wel even doorgaan.

    Als ik zijn boek lees, dan zijn zijn ervaringen met God ook voornamelijk negatief. Ik vind dat erg jammer voor hem. Ik vind het geloof in Jezus het mooiste wat er is. En hoop voor hem dat hij dit ook mag vinden. Gewoon omdat ik hem dat ontzettend gun, zo’n mooi mens.

    Misschien is deze reactie te serieus voor dit onderwerp, maar ik kon even niks anders bedenken.

  15. Ik was een aantal jaren geleden eens bij een bijeenkomst met Jan den Ouden.( Leuke satire trouwens heeft hij)

    Hij haalde het gedeelte aan dat Jezus aan de discipelen verschijnt na zijn dood. En dan staat daar. “en ze aanbaden, maar sommigen twijfelden”. (staat ie dus voor je neus…)

    Jan: En Jezus zei toen ook niet tegen hun, nou, ga jij dan maar Tupperware verkopen.

  16. Dit bericht lijkt me echt een beetje doorgeslagen blijk geven van al te veel zelfingenomen zekerheid ;-)
    Zonder slag om de arm de toekomst voorspellen lijkt me overigens ook aardig occult. Wordt goedgelovig dE sekte van 2009 D.V.? :-)

    @Ruitje & PP,
    De zee was voor Joden een ultiem beeld van gevaar en onzekerheid; niet wat je wilt dus, in tegenstelling tot het ook veel gebruikte beeld van de rots.

    En volgens mij gaat het bij Jakobus’ twijfel inderdaad om bidden om wijsheid. Wel interessant, want ik heb de indruk dat wat voor wijsheid moet doorgaan vaak gekenmerkt wordt door genuanceerde standpunten zonder duidelijke keuze.

  17. @Peter Pit, het gaat inderdaad ook over wijsheid. Maar ik denk dat twijfel er een beetje bijhoort, maar toch kunnen we ‘zeker weten’. In de Psalmen lees je regelmatig over twijfel, maar uiteindelijk het diep vertrouwen in God (zekerheid). Soms moeten we durven vragen los te laten en God God te laten zijn… dus krijgen we niet overal antwoord op en is het een kwestie van overgave.

  18. Twijfel is niet zo erg, zolang je het maar (al twijfelend misschien) bij God neer durft te leggen.

  19. Als je je twijfel ‘bij God neer moet kunnen leggen’ is het al geen echte twijfel meer: wanneer je twijfelt aan het bestaan van God bijvoorbeeld, is het nogal dubbel om die twijfel bij hem (ja bij wie eigenlijk?) neer te leggen.

    Twijfelen is altijd goed, daar is de wetenschap groot mee geworden en het zaagt aan de poten van het fundamentalisme. Bovendien kan de waarheid er wel tegen om betwijfeld te worden. Onwaarheden en sprookjes daarentegen, vereisen een blinde toewijding aan hun ‘waarheid’, omdat ze niet bestand zijn tegen kritische vragen.

  20. Twijfelen is goed, absoluut. Het toont aan dat je ballen hebt om zelf na te denken i.p.v. iemand met een sterke visie/mening na te praten.

    Wat ik nog knapper vind is dat twijfelen dus tegenwoordig ook ‘big business’ is, dat bewijst Boele wel met z’n toko.

    Geld verdienen met twijfelen, het [i]kán[/i] in 2009!

  21. Dit bericht is toch een verzonnen parodie? Het staat onder ’satirische nieuwsdienst’. Het lijkt me sterk dat Boele, als hij die managementcursussen al geeft (ik las er niets over op zijn site) hier veel aan verdient. Het voordeel van de crisis is wel dat er nu realistischer wordt geïnvesteerd en belegd. En als je mensen kunt helpen constructief met hun twijfels om te gaan is dat winst. Maar ‘management by doubt’? Ik geloof er niets van.

    Dat boek van Boele (andere titel dan met die tomtom) heb ik toevallig pas nog doorgelezen. Het is vrij abstract en filosofisch, maar de vragen die hij stelt zou iedere christen moeten stellen. Er wordt teveel ‘van horen zeggen’ aangenomen, bijv. dat de bijbel 100 procent het zuivere woord van God is en dat je er dus geen vragen meer bij hoef te stellen. Evolutie: zelfde verhaal. Het is goed dat die gesprekken nu worden gevoerd. Maar toch is het denk ik zo dat elk mens ankers in zijn leven heeft, zekerheden waar je op terugvalt. Als je God kwijt bent en de boodschap van hoop eigenlijk geen hoop meer biedt, dan wordt het leven wel heel leeg en betekenisloos.

  22. Ik weet het niet…..ergens twijfel ik aan dit stukje tekst ;-)

  23. @ Johan AMEN! Twijfel is ook geen vrucht van de Geest :-) het hoort gewoon bij dit leven en daarom moet je het ook niet uit de weg gaan of negeren. Maar ankers zijn inderdaad meer verheffend dan de twijfel! Overigens, een combinatie van een goed anker en een zoekende twijfel is denk ik het recept voor heiligheid!

  24. yeah, het recept voor heiligheid, nu wordt ‘ie mooi…

    en Glenn, kunnen vrouwen dan niet zelf nadenken?

  25. @Johan.
    “Als je God kwijt bent en de boodschap van hoop eigenlijk geen hoop meer biedt, dan wordt het leven wel heel leeg en betekenisloos.”
    Nee hoor, dan zul je op zoek moeten gaan naar iets anders wat je betekenis geeft. Dat kan ook prima zonder God. ;)

  26. @Tom.
    Ik heb vanaf hier nog een tweetal reacties voor je achtergelaten ;)
    http://goedgelovig.wordpress.com/2009/07/06/de-blonde-messias-van-de-biblebelt/#comment-33148

  27. @ Saittam: Mee eens.

    @ John: Als je het geloof in God en de boodschap van het evangelie loslaat, is het enige eerlijke alternatief evolutionisme (de mens als product van tijd en toeval) en existentialisme. Dat vind ik persoonlijk een buitengewoon deprimerend idee. Dus voor mij hoeft dat niet.

  28. Op die tomtom staat zo’n vreselijke rotonde in Parijs. Dat is typisch zo’n plek waar je als automobilist wel eens twijfelt over de juiste straat of afslag. En nou niet zeggen dat dat een typisch blonde vrouwenprobleem is. Ik heb heel wat kerels daar verkeerd zien rijden.

  29. @Johan.
    Is het boeddhisme dan geen eerlijk alternatief? Cijfers wijzen juist uit dat veel ex-gelovigen hun heil zoeken in Oosterse wijsheden, juist omdat het boeddhisme een levenswijze is zonder God. Uit werk, carrière of ambities is ook heel goed een invulling van het leven te halen. Of om Harry Stroeken aan te halen: wanneer mensen het idee hebben dat hun leven zinvol is, hebben ze zin ìn het leven en zal de vraag naar de zin vàn het leven ze een worst zijn :P

  30. Vergeet ik zowaar het humanisme te noemen ;)
    Andere vormen van spiritualiteit zijn ook goede plaatsvervangers.
    Onderzoek van Kronjee en Lampert in “Geloven in het publieke domein: Verkenningen van een dubbele transformatie”:
    25% christenen, 3% moslims, 26% humanistisch of gematigd humanistisch, 18% spiritueel / nihilistisch / hedonistisch.

  31. Twijfels zouden je uit kunnen drijven naar het zoeken vd waarheid.

    Over Boele ;
    Ik kreeg bij hem het idee dat hij de grootste schok kreeg toen bleek dat zijn veilige omgeving hem liet vallen.
    Zijn grootste schok was niet dat hij in staat bleek te zijn om het mis te hebben, de teil in te zitten.
    In valse dogma’s te geloven.

    Uiteindelijk keerde het tij weer: hij kreeg aanhang. Liefde van een andere groep mensen.
    En ik heb de indruk dat dit genoeg is.
    Dat hij niet weer een omslag durft te maken om van twijfelaar naar zeker weten te gaan.
    Het twijfelen was eerst een gevaarlijke zone, en is nu de comfortzone.
    En dat is lastig om die zone weer te verlaten.
    Zo zie ik die man.

  32. @ John: Ik dacht al wel dat je met het boeddhisme aan zou komen zetten. Maar dit spreekt mij als ‘overkoepelende religie’ niet aan, net zo min als het humanisme. In bepaalde onderdelen zou ik me wel kunnen vinden, maar die zijn dan ook wel eclectisch in het christelijk geloof in te passen.

    @ Rob: Interessant gezichtspunt. Elke positie kan een comfort zone hebben. Maar soms word je daar door je eigen vragen toch weer uitgeduwd. Heb je Boele dit ook voorgelegd? Hoe reageerde hij?

  33. @Johan,
    nee heb ik hem niet voorgelegd, moet ik nog doen, misschien

  34. @Johan.
    Niet dat ik iets met het boeddhisme heb, maar ik bedoelde in het algemeen dat het voor veel mensen een goede ‘vervanger’ (of liever een vervolg) kan zijn. Het humanisme daarentegen spreekt me wel meer aan, maar dat mocht al duidelijk zijn. Motivaction maakte in een onderzoek eens onderscheidt tussen “religieus-humanistisch” en “niet-religieus – humanistisch” (verder nog “niet-religieus – niet-humanistisch” en “ongebonden spiritueel”). Ik reken mezelf wel tot de “religieus-humanisten”. Je had zelf al aangegeven dat voor jou het enige alternatief evolutionisme zou zijn en dat je dat niet aanspreekt.

  35. Beetje veel woordgrapjes vinden jullie ook niet? Giel Beelen en Seth Gaaikema kunnen jaloers op jullie zijn…

  36. Aan Snico± is tolereren een versterkte mate van houden van?

    Klinkt als een gemiddeld 40jarig huwelijk.
    ik ben verliefd op je
    daarna, ik hou van je
    daarna ik tolereer je

  37. @rob
    grijns, ik kan er eerlijk gezegd weinig over zeggen , ben nog maar 8 jaar getrouwd en zit nog steeds in de fase ‘ik hou van je’ met hier en daar een vleugje ‘verliefd’….

  38. Twijfel? Waaraan dan?

  39. @Jos,

    Gelijk heb je!!! Als je genoeg geloof hebt, hoef je niet te twijfelen!!!

    Geloof!!! De trend voor 2010.

  40. trends…
    2009: twijfel
    2010: geloof
    2011: opwekking
    2012: opname

  41. snico, mag ik jouw auto hebben bij de opname?

  42. Die opwekking zou toch al heel lang geleden komen? Of is daar ook weer twijfel over ontstaan?

  43. @ snico

    2013: ontslag uit de psychiatrische instelling?

  44. @mustafa
    sgoed hoor, tis wel een saaie orthodoxe bak (was te verwachten bij mij natuurlijk ;-)
    een Toyota Avensis Verso .
    wel met 7 zitplaatsen, kun je lekker chillen met friends, whiskey & sigars….

  45. @pb
    sja, nu je het zegt, begin ik ook te twijfelen, misschien moet de volgorde om?

  46. @PP
    ;-)

  47. snico, bedankt — stuur de reservesleutel maar alvast op dan!

  48. Ik twijfel eigenlijk ook aan de opname. En of de reserve sleutels wel passen.

  49. @pb
    en terecht, ik wilde al de reservesleutel van mijn vorige auto opsturen, omdat ik twijfel aan het jaartal van de opname :-D

  50. Ik twijfel of iemand die zoveel drinkt en rookt, wel een auto verdient…..

  51. daar twijfel ik weer niet aan

  52. @Rob,

    een klein beetje twijfel op zijn tijd is wel goed.

  53. dat betwijfel ik:)

  54. @ ik twijfel of een goede christen uberahupt zoveel waarde aan een auto mag hechten.

  55. Ik twijfel dus ik besta.

Reageer